Τα πυροτεχνήματα αποτελούν για πολλούς σύμβολο γιορτής, χαράς και ενθουσιασμού. Ωστόσο, πίσω από τα εντυπωσιακά χρώματα και τους ήχους, κρύβεται ένας σημαντικός κίνδυνος για την υγεία των ματιών, που συχνά υποτιμάται.

Σύμφωνα με διεθνείς μελέτες, έως και το 20–25% των τραυματισμών από πυροτεχνήματα αφορούν τα μάτια, ενώ πολλά από αυτά τα περιστατικά οδηγούν σε μόνιμη μείωση της όρασης ή τύφλωση.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;

Ένα από τα πιο ανησυχητικά στοιχεία είναι ότι:

• Παιδιά και έφηβοι αποτελούν μεγάλο ποσοστό των τραυματισμών
• Πολλοί τραυματίες είναι απλοί θεατές, όχι αυτοί που άναψαν τα πυροτεχνήματα
• Ακόμη και «μικρά» ή «αθώα» πυροτεχνήματα (π.χ. βεγγαλικά) μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή βλάβη

Η αίσθηση ασφάλειας είναι συχνά ψευδής.

Τι είδους οφθαλμικά ατυχήματα προκαλούν τα πυροτεχνήματα;

Οι πιο συχνοί τραυματισμοί περιλαμβάνουν:

• Εγκαύματα κερατοειδούς από θερμότητα ή χημικές ουσίες
• Ρήξη βολβού (σοβαρό επείγον περιστατικό)
• Υποαιμορραγία και τραυματισμούς αμφιβληστροειδούς
• Διατρήσεις βλεφάρων
• Μόνιμη απώλεια όρασης

Σε πολλές περιπτώσεις, ακόμη και με άμεση χειρουργική αντιμετώπιση, η όραση δεν επανέρχεται πλήρως.

Τι λέει η επιστήμη;

American Academy of Ophthalmology (AAO)
Αναφέρει ότι τα πυροτεχνήματα προκαλούν χιλιάδες οφθαλμικούς τραυματισμούς κάθε χρόνο, με υψηλό ποσοστό μόνιμων βλαβών.

British Journal of Ophthalmology
Μελέτες δείχνουν ότι οι τραυματισμοί από πυροτεχνήματα είναι συχνά πιο σοβαροί από άλλες αιτίες οφθαλμικού τραύματος.

World Health Organization (WHO)
Τονίζει ότι η πρόληψη και η σωστή ενημέρωση του κοινού είναι καθοριστικής σημασίας για τη μείωση των περιστατικών.

Πώς μπορούμε να προστατευτούμε;

• Μην επιτρέπεις σε παιδιά να χειρίζονται πυροτεχνήματα
• Απόφυγε την κοντινή απόσταση, ακόμα κι αν είσαι θεατής
• Μην θεωρείς «ασφαλή» τα βεγγαλικά
• Σε επαγγελματικές εκδηλώσεις, η χρήση προστατευτικών γυαλιών μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο

Και το πιο σημαντικό:

Σε οποιοδήποτε τραυματισμό στο μάτι, ακόμα και αν φαίνεται μικρός, η άμεση επίσκεψη σε οφθαλμίατρο είναι απαραίτητη.

Γιατί ο τακτικός οφθαλμολογικός έλεγχος είναι σημαντικός;

Πολλές βλάβες στα μάτια δεν γίνονται άμεσα αντιληπτές. Ένας τακτικός έλεγχος:

• Εντοπίζει προβλήματα νωρίς
• Προλαμβάνει επιπλοκές
• Διασφαλίζει τη μακροχρόνια υγεία της όρασης

Η πρόληψη είναι πάντα καλύτερη από τη θεραπεία — ειδικά όταν μιλάμε για τα μάτια μας.

Τα πυροτεχνήματα κρατούν λίγα δευτερόλεπτα.
Η όραση μας πρέπει να μας συνοδεύει μια ζωή.

Φρόντισε τα μάτια σου και μην αμελείς τον τακτικό έλεγχο από οφθαλμίατρο.